Nexo PS15 / LS1200 / PS15TD MKII
[ Auteur: Paul Van Caudenberg ]  [ Editie: Nr.181 - Januari 2004 ]  [ Archiefdatum: 2004-03-07 ]
Meestal testen we bij MM geluidsapparatuur die zich in de “budget-vriendelijke” of toch “goed haalbare” sfeer bevindt, maar af en toe krijgen we in onze testruimte spullen binnen die meer in de professionele PA-wereld thuishoren. Sta ons toe om deze maand eens de focus te richten op een wat duurder systeem, dat ons ter bechikking werd gesteld door Nexo. Het gaat om de combinatie van één processor (PS15TDMK2), twee luidsprekerkasten (PS15), en één subwoofer (LS1200). De Franse firma Nexo ziet een groot toepassingsgebied voor deze combinatie: hoogwaardige PA voor o.a. theaters en polyvalente zalen, broadcasting, invulluidsprekers bij grote PA-installaties, krachtige monitors, ...

CONCEPT
Het systeem zoals het ons ter beschikking werd gesteld, is processor gestuurd. Vermits er geen versterkers werden bijgeleverd, hebben we deze van ons referentiesysteem (L-Acoustics) gebruikt voor de test (daar is overigens niks mis mee – integendeel!). Nexo heeft ook aangepaste versterkers in zijn gamma, maar elke kwaliteitsversterker met voldoende vermogen is bruikbaar voor dit systeem.
De processor PS15TDMK2 (what’s in a name) verdeelt het inkomend stereo-signaal, afkomstig van de mengtafel, naar enerzijds een stereo-uitgang voor de versterker van de topkasten (PS15), en anderzijds een mono-uitgang voor de versterker van de subwoofer (LS1200). De woofer en driver van de PS15 topkasten worden in deze configuratie passief gefilterd, terwijl het signaal voor de subwoofer wel aktief gefilterd wordt. Het is mogelijk het systeem op te waarderen tot een volledig aktief, processorgestuurd systeem, mits toepassing van extra processor en versterkers. Aan deze upgrade hangt echter wel een indrukwekkend prijskaartje vast.

DE TOPKAST: PS 15
Van bovenaf gezien heeft deze luidsprekerkast de typisch 5-hoekige vorm van een box die ook als vloermonitor kan dienen. Twee uitsparingen op goed gekozen plaats aan de zijkant doen dienst als handvat, en qua uiterlijke voorzieningen voldoet deze Nexo volledig aan wat je verwacht van een professionele, multifunctionele luidsprekerkast. Je kan hem op een gewoon luidsprekerstatief plaatsen, en ook stevige (veilige) bevestigingspunten zijn voorzien voor verschillende optionele ophangsystemen. Dankzij de “aircraft-flying rail” met 9 posities is het mogelijk zeer eenvoudig de positie (hoek) van een opgehangen PS 15 te bepalen. De berkenhouten multiplex behuizing is met een stevige zwarte coating afgewerkt.
Voor de laag-mid weergave zorgt een 15” woofer, de hoge tonen worden geproduceerd door een 3” driver. Het ontwerp van de HF hoorn is origineel: Nexo gebruikt de term “Asymmetrical Dispersion”, en dat vergt enige toelichting. Dankzij de uitgekiende asymmetrische vorm van de hoorn is de spreiding naar beneden toe breder, en naar boven toe smaller (dus is de projectie verder). In de praktijk betekent dit dat de voorste rijen van het publiek van een goede spreiding kunnen genieten, terwijl de achterste rijen eveneens een volledig klankbeeld “geprojecteerd” krijgen. Bij een correcte positionering van de PS 15 bevinden de eerste rijen van het publiek zich immers iets lager t.o.v. de projectierichting van de luidspreker, en de achterste rijen iets hoger.
Wanneer je de PS 15 als vloermonitor wil gebruiken, moet je de hoorn 90° gedraaid monteren (uitvoerige instructies vind je in de handleiding) om bij deze toepassing een optimale spreiding te bekomen.
Standaard is deze luidsprekerkast passief te gebruiken, een hoogwaardige passieve scheidingsfilter is aanwezig. Eén van de drie 4-polige NL4 Speakon aansluitingen laat toe deze PS 15 ook volledig aktief aan te sturen. Hiervoor moet je binnenin de speakerkast een multiconnector versteken, het is dus niet de bedoeling even vlug-vlug van passief naar actief te gaan. De overige twee parallelle 4-polige NL4 pluggen dienen om deze luidsprekerkast (passief gefilterd, de standaardpositie dus) samen met z’n grote broer, de subkast LS 1200, aan te sluiten. Degelijke luidsprekerkabels met 4 geleiders, aangesloten op een NL4-speakon connector zijn dus in elk geval noodzakelijk. We bevinden ons wel degelijk in de professionele PA-wereld!
De Nexo PS15 is binnen deze wereld een redelijk populaire speaker. De huidige generatie is nog verbeterd t.o.v. z’n voorgangers. In de handleiding geeft Nexo aan vanaf welk serienummer de “Impedance Compensation Network” ingebouwd is (een feature dat de impedantiecurve van de HF driver verbetert en zo ook de werking van de passieve cross-over filter).

DE BASKAST: SL 1200
Deze subkast met vrij compacte afmetingen huisvest een 18” woofer. Constructie en afwerking zijn vergelijkbaar met hogerbeschreven PS 15. Een beetje grappig is het stevige rooster met “kippengaas” structuur dat één van de twee basreflex-poorten afschermt. Met een beetje fantasie zie je in de box een kip verschijnen, zenuwachtig graantjes pikkend van de bodem... Ocharme het beest als die bassdrumklap eraan komt. Bij 135 dB piek zullen de pluimen nogal in ’t rond vliegen. Alle gekheid op een stokje, deze luidsprekerkast heeft verder niets met een kippenhok van doen. Met z’n 45 kg is deze basbox vrij vlot met 2 mensen te hanteren. Op de bovenkant bevindt zich het typische 35mm gat zodat je een topkast m.b.v. een buis bovenop kunt plaatsen. Net zoals de PS 15 beschikt deze kast ook over de nodige “vlieg”punten.

DE PROCESSOR: PS15TDMK2
Deze processor is op twee manieren te gebruiken:
1) Één processor voor de volledige set (zoals wij hem testen), dus met één subkast en twee topkasten (passief gefilterd);
2) Één voor elke kant van een volledig aktief gefilterde set (voor een stereo-set heb je in dit geval naast een tweede PS15TDMK2 dus ook een extra versterker nodig).
Om van de passieve stand (fabrieksinstelling) over te schakelen naar de actieve stand, moet je binnenin het apparaat negen (!) kleine schakelaartjes naar links schakelen. Net zoals bij de luidspreker PS15 is het duidelijk niet de bedoeling om om de haverklap over te schakelen van de ene naar de andere modus.
Dit stukje electronika in een 19” rackmodule (één eenheid hoog) neemt nogal wat taken op zich. Ik som de belangrijkste op:
-optimalizeren van de frequentieweergave van het systeem,
-diverse cross-over functies en aanpasbaar niveau van elk kanaal,
-beveiliging tegen overbelasting van alle luidsprekercomponenten, en voorkomen van (hoorbare) vervorming.

DE LUISTERTEST
De eerste beluistering van een aantal zeer uiteenlopende muziekfragmenten vodoet meteen aan de verwachtingen: de klank is vol, transparant en krachtig. Pas als we het volume gaan opdrijven wordt het verschil met goedkopere, minder krachtige systemen echt duidelijk. Vaak klinkt een systeem OK tot op een redelijk geluidsniveau, als je een bepaalde grens overschreidt gaat de kwaliteit pijlsnel naar omlaag. Bij dit Nexo systeem ligt deze grens wel zéér hoog: ook op hoog volume behouden we een zeer goede definitie, het geluid klinkt nergens verzadigd. Er is geen twijfel mogelijk, we spelen hier duidelijk in eredivisie. Ons eigen referentie-systeem van L-Acoustics bevindt zich zowat in een vergelijkbare (prijs)klasse, de twee systemen naast elkaar beluisteren is in dit geval wel zeer interessant. Daar waar onze L-Acoustics steeds een redelijk evenwichtig, HiFi-achtig geluid produceert, klinkt de Nexo direkter, een beetje agressiever of “nijdiger”, zo je wil. Het zou absolute onzin zijn om van een kwaliteitsverschil te spreken, het gaat hier om een ander karakter. Bij de Nexo merken we bv. een kleine piek rond 1.6 KHz en 4 KHz , dat maakt het bij een live-mix makkelijker de stemmen present te houden. Zeker bij een live-mix in akoestisch minder goede omstandigheden is een “kleuring” zoals deze een hulp om definitie te bewaren in het PA-geluid. Een andere positieve eigenschap van dit systeem is dat het zich zonder tegenspartelen laat bijkleuren (dit geldt overigens ook voor onze L-Acoustics). Minderwaardige luidsprekersystemen zitten vlug aan hun limiet als je bepaalde frequenties wil “oppeppen”. Deze Nexo geeft je behoorlijk veel reserve. Een algemene gouden regel is overigens dat het altijd makkelijker is (lees: beter klinkt) om een bepaalde frequentie weg te filteren, i.p.v. op te trekken. Wat er te veel is kun je gemakkelijk weglaten, wat er te weinig is, kun je er moeilijker bij te fantaseren.
Op gevaar af van een beetje zwart-wit te oordelen, zou ik toch durven stellen dat deze Nexo een hoger “Rock&Roll” gehalte heeft, en ons referentie-systeem van L-Acoustics een neutraler, meer hifi-georiënteerd klankbeeld produceert. Versta me echter niet verkeerd, beiden zijn kwalitatief dermate hoogstaand, en kunnen dermate gemakkelijk alle soorten opdrachten en muziekstijlen aan dat we hier over nuances spreken. Maar, zoals dat voor alle disciplines geldt, naarmate het professionalisme toeneemt, worden nuances belangrijker en gaat men er dan ook meer waarde aan hechten. Het is dan ook aangewezen dat je, wanneer je een aankoop in deze klasse overweegt, grondig gaat luisteren om te beoordelen welk karakter er het best bij jou past. Het zal het inregelen van het systeem vereenvoudigen.
Nog een woordje over de spreiding van de PS 15: deze is op beperkte afstand zeer evenwichtig. Met z’n 100 vierkante meter is onze testruimte helaas niet lang genoeg om het “long throw” effekt van de hoorn op grote afstand te kunnen beoordelen. (Tip voor onze hoofdredacteur/bladmanager Dirk: verhuis de kantoren een verdieping hoger, sloop een paar muren en onze testruimte krijgt de afmetingen van een grote zaal ;-)... )
Laat ik dit hoofdstuk afsluiten met een woordje over de handleiding: deze is een voorbeeld in het genre: zeer overzichtelijk en ze bevat alle noodzakelijke informatie.

BESLUIT
Ontegensprekelijk hebben we hier een product op de testbank gehad dat zich in de topklasse situeert, met een weliswaar fors maar te verantwoorden prijskaartje. Geen budget-vriendelijk plug&play set, wel een hoogwaardig stuk gereedschap voor de professionele geluidsman/vrouw, waarmee de meest veeleisende opdrachten tot een goed einde kunnen gebracht worden.


Prijs (bruto advies - ex BTW):

PS 15: 2356,40€
PS 15TDMK2: 1284,24€
LS 1200: 1944€

Geteste set: 7941,04€


PRO & CONTRA
 PRO  CONTRA
  • excellente klankdefinitie, ook op hoog volume
  • klankkarakter is direkt en uitstekend voor live-pop sound
  • spreiding
  • kwaliteit heeft zijn prijs...


QUOTERING [ Klik hier voor de verklaring van de quoteringscijfers ]
ALGEMEEN
 Concept
 75%
 Design
 75%
 Handleiding
 90%
BOUW
 Behuizing
 85%
 Afwerking
 90%
MOGELIJKHEDEN
 Toepasbaarheid
 85%
 Ergonomie
 80%
 Aansluitingen
 75%
 Bediening
 70%
KLANKKWALITEIT
 Algemeen
 95%
 Precisie
 90%
 Rendement
 85%
 Toepasbaarheid
 85%
BUDGET
 Prijs/concept
 75%
 Prijs/bouw
 75%
 Prijs/mogelijkheden
 75%
 Prijs/klank
 75%


FOTO'S




ONZE REFERENTIE INSTALLATIE
L-ACOUSTICS : MTB115B two-way enclosure
SB118 subwoofer enclosure
LA17A & LA24A amplifier
MIDAS : Venice 320 mixing console
TASCAM : CD-450 CD-player